Aleatët e NATO-s pritet të premtojnë miliarda dollarë në kontrata të reja armësh dhe më shumë prodhim armësh në samitin e aleancës në Ankara muajin e ardhshëm, thanë pesë diplomatë të NATO-s për POLITICO-n.
Pavarësisht se Presidenti i SHBA-së Donald Trump e ka kërcënuar vazhdimisht NATO-n që nga rikthimi në detyrë vitin e kaluar, aleatët pritet gjithashtu të riafirmojnë angazhimin e tyre ndaj klauzolës së mbrojtjes së ndërsjellë të Nenit 5 të aleancës në deklaratën e përbashkët, thanë ata, dhe ta përshkruajnë përsëri Rusinë si një kërcënim afatgjatë.
Udhëheqësit e NATO-s, përfshirë Trump, do të mblidhen në kryeqytetin turk më 7–8 korrik, mes kritikave të SHBA-së se aleatët evropianë nuk e kanë mbështetur Uashingtonin në luftën kundër Iranit. Ashtu si vitin e kaluar, deklarata e përbashkët do të jetë e shkurtër, thanë diplomatët që detajuan përmbajtjen e draft-deklaratës për POLITICO-n. Të gjithëve iu dha anonimiteti për të folur lirisht për çështjen delikate.
Ambasadorët e NATO-s po negociojnë aktualisht detajet e deklaratës së udhëheqësve, e cila mund të ndryshojë deri në minutën e fundit. Krerët e shteteve dhe qeverive të vendeve do ta nënshkruajnë më pas deklaratën në Ankara. Shuma e saktë për kontratat e armëve nuk është përcaktuar ende, dhe të paktën disa nga marrëveshjet e prokurimit ka të ngjarë të jenë të para-dakorduara dhe të ripaketuara.
Sekretari i Përgjithshëm i aleancës, Mark Rutte, dëshiron ta përqendrojë samitin kryesisht në rritjen e prodhimit industrial të mbrojtjes, pjesërisht sepse ai kërkon një temë unifikuese që mund të ndihmojë në tejkalimin e përçarjeve të brendshme të NATO-s.
Fokusi në rritjen e prodhimit në të gjithë aleancën pasqyron sfidën e largimit të industrisë evropiane nga armët me vlerë të lartë dhe drejt prodhimit të shpejtë masiv. Por premtimi i marrëveshjeve të reja të mbrojtjes që përfitojnë SHBA-në do t’i lejojë gjithashtu Rutte-s të paraqesë një argument ekonomik për NATO-n që i pëlqen Trump.
Në draft-deklaratë, aleatët e NATO-s zotohen gjithashtu të mbështesin Ukrainën me 70 miliardë euro në mbështetje ushtarake dhe premtojnë një shumë që është të paktën ekuivalente për vitin e ardhshëm, thanë diplomatët. POLITICO raportoi i pari objektivin e financimit, në të cilin SHBA-të nuk pritet të marrin pjesë.
Një nga diplomatët e cituar më sipër tha se mbështetja për Ukrainën ka të ngjarë të jetë pika më e diskutueshme. Por në përgjithësi, bisedimet mbi draft-deklaratën “po shkojnë mirë”, tha një diplomat i gjashtë i lartë i NATO-s.
Përpjekja e Evropës për të marrë më shumë përgjegjësi për frenimin dhe mbrojtjen e kontinentit, ndërsa SHBA-të përqendrohen në përparësi të tjera e quajtur zhvendosja e barrës do të zërë gjithashtu një vend qendror në deklaratë.
(A2 Televizion)
A2 CNN Livestream
MUND TE LEXONI GJITHASHTU
